सेतू निधी

सर्वांकडून ₹500 हे अंकगणित आहे, धोरण नव्हे

वीस हजार कुटुंबांकडून दरमहा ₹500 घेतले, तर महिन्याला ₹1 कोटी आणि वर्षाला ₹12 कोटी जमा होतात. हे एक नेटके उदाहरण आहे आणि त्यामुळे व्याप्ती स्पष्टपणे लक्षात येते. पण शब्दशः घेतले, तर ते प्रतिगामीही आहे: ₹8,000 कमावणाऱ्या कुटुंबावर आणि ₹80,000 कमावणाऱ्या कुटुंबावर एकच शुल्क लावणे ही समान वागणूक नव्हे.

मूळ कार्यपत्रही हेच सांगते — अंतिम व्यवस्थेने उत्पन्नाचा विचार न करता सर्वांवर एकसारखा भार टाकू नये. हे पान त्या पर्यायी व्यवस्थेला ठोस रूप देते.

पाच श्रेणी

श्रेणींचे वितरण एकत्रित स्वरूपात प्रकाशित केले जाते. एखाद्या कुटुंबाची वैयक्तिक श्रेणी गोपनीय असते — कारण कोण किती भरतो याची सार्वजनिक यादी म्हणजेच कोण गरीब आहे याची सार्वजनिक यादी बनते.

श्रमदान — पैशांऐवजी काम

कोणतेही कुटुंब आपल्या रोख श्रेणीऐवजी दरमहा चार तासांचे पडताळलेले सामुदायिक काम करू शकते. उद्यान स्वच्छ करणे, शिक्षण केंद्रात मदत करणे, झाडे लावणे आणि त्यांना पाणी घालणे, एखाद्या कार्यक्रमात मदत करणे, वृद्ध शेजाऱ्यासोबत दवाखान्यात जाणे.

वित्त मॉडेलमधील ही एकमेव सर्वांत महत्त्वाची ओळ आहे. याचा अर्थ असा की ज्या कुटुंबाकडे एक रुपयाही जास्तीचा नाही, तेही लाभार्थी म्हणून नव्हे, तर योगदानकर्ता म्हणून सहभागी होते — आणि याचा अर्थ असाही की कोणी काहीतरी दिले आहे याची एककाची नोंदवही ही केवळ कोणाकडे पैसा आहे याची नोंदवही राहत नाही.

वसुलीऐवजी योगदान

दीर्घकालीन उद्दिष्ट असे आहे की सार्वजनिक जीवनाचा खर्च योगदानातून चालावा — पैशांच्या किंवा कामाच्या रूपात, ज्याची दखल घेतली जाते आणि ज्याचा लाभ दिला जातो — लोकांना नकोशा वाटणाऱ्या आणि लोक चुकवू पाहतात अशा कर-शुल्कांतून नव्हे. याची सुरुवात तिथून होते जिथे विश्वास निर्माण करणे सर्वांत सोपे असते: परिसर.

कर-शुल्कांकडून योगदानाकडे

स्थानिक कर-शुल्कांची जागा हळूहळू वर वर्णन केलेले श्रेणीबद्ध योगदान आणि श्रमदान घेतात; हे प्रत्येक नागरिकासाठी खुले असते, आणि जे भरू शकत नाहीत त्यांना सूट असते. योगदानाचा लाभ दिला जातो, पण ते कधीही बंधनकारक नसते: ते राष्ट्रीय प्राप्तिकरात वजावट म्हणून गणता येते, आणि श्रमदानाचे तास योगदानकर्त्याच्या स्वतःच्या नोंदीत पडताळलेली नागरिक सेवा म्हणून गणले जातात. कोणतीही सेवा कधीही त्यावर अवलंबून नसते. योगदान हा भार पेलू शकते हे एकेका एककात सिद्ध होईपर्यंत राष्ट्रीय करव्यवस्था कायम राहते.

स्थानिक पातळीवर रोख पैसा गौण बनवणे — तो रद्द करणे नव्हे

यातील काहीही एकही नोट चलनातून काढून घेत नाही. रुपया हेच व्यापार, वेतन, बचत आणि करांचे चलन राहते, आणि ते नेहमीप्रमाणेच छापले जाते. जागतिक व्यापार पॉइंट्सवर किंवा वस्तुविनिमयावर चालत नाही, आणि तो तसा चालू शकतो असे हे मॉडेल भासवत नाही.

बदलते ते हळूहळू, आणि एककाची अर्थव्यवस्था चालू लागल्यावरच: रोजच्या स्थानिक जीवनात मुळात किती गोष्टींसाठी रोख पैशाची गरज पडते, ते. शेजारधर्माची मदत सेवा घडी वेळ-क्रेडिटवर चालते. श्रमदान रोख योगदानाची जागा कामाने भरून काढते. सामायिक अवजारे, शेतमाल आणि सेवा एककाच्या विनिमय-व्यवस्थेतून फिरतात, आणि योगदानाची दखल वस्तू किंवा सेवेच्या रूपात घेतली जाते. उद्दिष्ट असे की कुटुंबाला पैशामागे धावण्यात आयुष्य न घालवता चांगले जगता यावे, इतरांना मदत करता यावी आणि स्वतःलाही मदत मिळावी.

हा मॉडेलचा सर्वांत कमी तपशिलात आखलेला भाग आहे, आणि मुद्दामच सर्वांत संथ गतीचा. हा बदल घोषणा करून होत नाही, तो हळूहळू रुजवावा लागतो.