സേതു യൂണിറ്റ്
ഇരുപതു മിനിറ്റ് യാത്രാദൂരത്തിനുള്ളിൽ ഒരൊറ്റ സഹായ കേന്ദ്രത്തിനു സേവിക്കാവുന്ന ജനസംഖ്യയാണ് ഒരു യൂണിറ്റ്. നിയമം അത്രമാത്രം. മറ്റെല്ലാം — യൂണിറ്റുകളുടെ എണ്ണം, കുടുംബങ്ങൾ, ബജറ്റ് — അതിൽനിന്നു പിന്തുടരുന്നു.
ഒരു ലക്ഷം പേരുടെ അയ്യായിരം യൂണിറ്റുകൾ ഇന്ത്യയല്ല
ഏകദേശം 1,00,000 താമസക്കാർ വീതമുള്ള 5,000–6,000 സൂക്ഷ്മ യൂണിറ്റുകളാണ് ആദ്യ കരട് നിർദേശിച്ചത്. ഈ രണ്ടു സംഖ്യകളും രാജ്യം മുഴുവനും ഒരുപോലെ ശരിയാകില്ല: അവ വിവരിക്കുന്നത് ഏകദേശം 50–60 കോടി ആളുകളെയാണ് — ഇന്ത്യയുടെ മൂന്നിലൊന്നിലേറെ മാത്രം.
മൂലരേഖ ഇത് ഒളിപ്പിക്കാതെ, ഒരു തുറന്ന ചോദ്യമായി സത്യസന്ധമായി ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയിരുന്നു. മറ്റൊരു ദേശീയ സംഖ്യ തിരഞ്ഞെടുക്കുകയല്ല, യൂണിറ്റിന്റെ വലുപ്പത്തെ ഒരു ദേശീയ സംഖ്യയായി കാണുന്നതുതന്നെ നിർത്തുകയാണ് ഇവിടെ നിർദേശിക്കുന്ന ഉത്തരം. മുംബൈയിലെ ഒരു വാർഡിലെ യൂണിറ്റിനും സ്പിതി താഴ്‌വരയിലെ ഒരു ബ്ലോക്കിലെ യൂണിറ്റിനും അവ നിർവഹിക്കുന്ന ചുമതലയല്ലാതെ മറ്റൊന്നും പൊതുവായില്ല.
അതിനാൽ വലുപ്പം മാറുന്നു; നിയമം മാറാതെ നിൽക്കുന്നു:
ജനസംഖ്യയിൽ സന്തുലിതം, യാത്രാസമയത്താൽ പരിമിതം, നിലവിലുള്ള ഒരു പഞ്ചായത്തിന്റെയോ വാർഡിന്റെയോ അതിർത്തി ഒരിക്കലും മുറിച്ചുകടക്കാത്തത്. ഒരു താമസക്കാരനു സ്വന്തം സഹായ കേന്ദ്രത്തിലെത്തി ഒരു പ്രഭാതത്തിനുള്ളിൽ മടങ്ങാൻ കഴിയണം. അതിർത്തികൾ പിന്തുടരുന്നതു ജനവാസം, ഭൂപ്രകൃതി, റോഡുകൾ, നിലവിലുള്ള തദ്ദേശസ്ഥാപനങ്ങൾ എന്നിവയെയാണ് — രാഷ്ട്രീയ സൗകര്യത്തെയല്ല.
| സാഹചര്യം | ലക്ഷ്യ ജനസംഖ്യ | കുടുംബങ്ങൾ | ഒത്തുപോകുന്നത് |
|---|---|---|---|
| മഹാനഗര വാർഡ് | 40,000–60,000 | 9,000–14,000 | മുനിസിപ്പൽ വാർഡ് |
| നഗരം / ചെറുപട്ടണം | 25,000–40,000 | 5,500–9,000 | വാർഡുകളുടെ കൂട്ടം |
| നഗരപ്രാന്തം | 20,000–30,000 | 4,500–7,000 | സെൻസസ് പട്ടണം |
| ജനസാന്ദ്രമായ ഗ്രാമപ്രദേശം | 10,000–20,000 | 2,200–4,500 | ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകളുടെ കൂട്ടം |
| ജനസാന്ദ്രത കുറഞ്ഞ ഗ്രാമപ്രദേശം | 5,000–10,000 | 1,100–2,200 | രണ്ടു മുതൽ അഞ്ചു വരെ പഞ്ചായത്തുകൾ |
| മലയോരം / ആദിവാസി മേഖല / മരുഭൂമി | 3,000–8,000 | 700–1,800 | നിലവിലുള്ള ആദിവാസി കൗൺസിൽ പ്രദേശം |
യൂണിറ്റ് വലുപ്പം കണക്കാക്കാനുള്ള കാൽക്കുലേറ്റർ
താഴെയുള്ള ഓരോ അനുമാനവും നിങ്ങൾക്കു നീക്കാവുന്ന ഒരു നിയന്ത്രണമാണ്. ഇതു മനഃപൂർവം ഒരു സ്ഥിരമായ അവകാശവാദമല്ല — നിങ്ങൾക്കു പരിശോധിക്കാവുന്ന ഒരു വാദമാണ്.
—
യൂണിറ്റ് വലുപ്പം ഒരു ഗ്രാമീണ സംഖ്യയിലേക്കു കുറച്ചാൽ യൂണിറ്റുകളുടെ എണ്ണം ഒരു ലക്ഷം കടക്കും. ഒരു ലക്ഷത്തിലേക്ക് ഉയർത്തിയാൽ എണ്ണം കുറയും — പക്ഷേ സഹായ കേന്ദ്രം എത്തിപ്പെടാനാവാത്തതാകും; അതു ലക്ഷ്യത്തെത്തന്നെ തോൽപ്പിക്കും. ഒരു ദേശീയ ശരാശരിക്കുള്ള സത്യസന്ധമായ പരിധി 25,000-നും 40,000-നും ഇടയിലാണ്; അതു നൽകുന്നത് ഏകദേശം നാൽപ്പതിനായിരം മുതൽ അമ്പതിനായിരം വരെ യൂണിറ്റുകൾ.
അതു വലിയൊരു സംഖ്യയാണ്. ഇന്ത്യയിൽ ഇതിനകമുള്ള വാർഡുകളുടെയും പഞ്ചായത്ത് കൂട്ടങ്ങളുടെയും എണ്ണവും ഏകദേശം അത്രതന്നെയാണ് — പുതിയ അതിർത്തികൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനു പകരം നിലവിലുള്ളവയ്ക്കു മുകളിൽ യൂണിറ്റ് സ്ഥാപിക്കണമെന്നു പറയുന്നതിന്റെ കാരണം അതുതന്നെ.
നാലു തലങ്ങൾ, ആളുകൾക്ക് അവയെക്കുറിച്ചു തർക്കിക്കാൻ പേരിട്ടത്
യഥാർഥത്തിൽ പരിഹരിക്കാൻ ശേഷിയുള്ള ഏറ്റവും താഴ്ന്ന തലത്തിൽ പരിഹരിക്കുക. വൈദഗ്ധ്യമോ തോതോ അവകാശങ്ങളോ സുരക്ഷയോ ആവശ്യപ്പെടുന്ന നിമിഷം മേൽതലത്തിലേക്കു കൈമാറുക — ആ കൈമാറ്റം ആവശ്യപ്പെട്ടയാൾക്കു കാണാനാകുന്നതാക്കുക.
സേതു യൂണിറ്റ്
അടിസ്ഥാന ഘടകം. സഹായ കേന്ദ്രം, ജോലി വിനിമയം, സാമൂഹിക തൊഴിൽ, പ്രാദേശിക പദ്ധതികൾ, പഠന ഉദ്യാനം, പരിചരണ ശൃംഖല, സാംസ്കാരിക ജീവിതം.
സംഗമം
പത്തു മുതൽ പതിനഞ്ചു വരെ യൂണിറ്റുകൾ. പങ്കിടുന്ന വിദഗ്ധർ, ഉപകരണങ്ങൾ, ആശുപത്രി, പരിശീലന കേന്ദ്രം, സംഭരണം. യൂണിറ്റിനു പരിഹരിക്കാനാകാതെ മേൽതലത്തിലേക്കു കൈമാറുന്നതെല്ലാം ഇവിടെയെത്തും. സ്വകാര്യതാ ഓംബുഡ്സ്മാന്റെ ആസ്ഥാനം.
മണ്ഡലം
ജില്ലാ ശൃംഖല. വിദഗ്ധ ഭരണനിർവഹണം, വലിയ നിർമാണങ്ങൾ, സാങ്കേതിക മാനദണ്ഡങ്ങൾ, അപ്പീലുകൾ, ജില്ലാ ഭരണകൂടവുമായുള്ള ഇടപാട്.
ഭാരത് സേതു
ഒരു ബ്യൂറോക്രസിയായല്ല, ഒരു ശൃംഖലയായി രാഷ്ട്രം. മാനദണ്ഡങ്ങൾ, പരസ്പര പ്രവർത്തനക്ഷമത, പഠനവിഭവങ്ങൾ, ഗവേഷണ ബന്ധങ്ങൾ, നൈപുണ്യ ചലനക്ഷമത, സാമ്പത്തിക സമീകരണം.
അധികാരത്തിലുള്ള സർക്കാരിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിൽ, അതിൽനിന്നു നിയമത്താൽ സംരക്ഷിതം
സർക്കാരില്ലാതെ ഈ മാതൃക പ്രവർത്തിക്കില്ല. ഇതു സമാന്തരമായ ഒരു ഭരണകൂടം കെട്ടിപ്പടുക്കാനുള്ള ശ്രമമല്ല; ഒരിക്കലും അങ്ങനെ വായിക്കപ്പെടുകയുമരുത്. എന്നാൽ അധികാരത്തിലെത്തുന്ന ഏതു ഭരണകൂടത്തിനും ഇഷ്ടാനുസരണം നിർത്തലാക്കാവുന്ന ഒരു ഘടന കെട്ടിപ്പടുക്കാനുള്ള പ്രയത്നത്തിനു വിലയില്ല.
അതിനാൽ ഉത്തരത്തിനു രണ്ടു പകുതികളുണ്ട്; രണ്ടും പ്രധാനമാണ്. ഒരു സേതു യൂണിറ്റ് അധികാരത്തിലുള്ള സർക്കാരിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിലാണ് — ഓഡിറ്റ് ചെയ്യപ്പെടുന്നു, പരിശോധിക്കപ്പെടുന്നു, പരാജയപ്പെട്ടാൽ സസ്പെൻഡ് ചെയ്യപ്പെടുന്നു. നിയമത്തിലൂടെ സ്ഥാപിതമായാൽ അതു സ്ഥിരപ്പെടുന്നു: ഒരു സർക്കാരിന് ഒരു യൂണിറ്റിനെ തിരുത്താം; എന്നാൽ മുൻ ഭരണകൂടം കെട്ടിപ്പടുത്തതാണെന്ന കാരണത്താൽ സംവിധാനത്തെ നിശ്ശബ്ദമായി പിരിച്ചുവിടാനാവില്ല.
ഒന്നാം ഘട്ടം — നിലവിലുള്ള നിയമത്തിനു കീഴിൽ തുടങ്ങുക. സംസ്ഥാനം വിജ്ഞാപനം ചെയ്യുന്ന ഒരു മാതൃകാ ബൈലോ ഉപയോഗിച്ച്, നിലവിലുള്ള സൊസൈറ്റി നിയമത്തിനോ സംസ്ഥാന സഹകരണ നിയമത്തിനോ കീഴിൽ ഓരോ യൂണിറ്റും ഒരു സാമൂഹിക വികസന സൊസൈറ്റിയായി രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുക. സ്വന്തമായി നിയമപരമായ ഒരധികാരവുമില്ലാതെതന്നെ, അതിനു നിധി കൈവശം വയ്ക്കാം, സാമൂഹിക പ്രവർത്തകരെ ജോലിക്കെടുക്കാം, കരാറുകളിൽ ഒപ്പിടാം, ഓഡിറ്റ് ചെയ്യപ്പെടാം. ഇതിനൊന്നും പുതിയ നിയമനിർമാണം വേണ്ട; അതിനാൽ പൈലറ്റുകൾ ഈ വർഷംതന്നെ തുടങ്ങാം.
രണ്ടാം ഘട്ടം — ഫലിക്കുന്നതിനെ നിയമത്തിൽ ഉറപ്പിക്കുക. പൈലറ്റുകൾ പരീക്ഷിച്ചു തിരുത്തിക്കഴിഞ്ഞാൽ, ഒരു നിയമം സേതു യൂണിറ്റുകൾക്കു നിയമപരമായ അസ്തിത്വം നൽകുന്നു: അവ എങ്ങനെ രൂപീകരിക്കുന്നു, മേൽനോട്ടം വഹിക്കുന്നു, ധനസഹായം നൽകുന്നു, ഓഡിറ്റ് ചെയ്യുന്നു, സസ്പെൻഡ് ചെയ്യുന്നു, പിരിച്ചുവിടുന്നു. അന്നുമുതൽ സംവിധാനം അധികാരത്തിലിരിക്കുന്നവരെ ആശ്രയിക്കാതാകുന്നു. പിന്നീട് അതു ഭേദഗതി ചെയ്യാനോ റദ്ദാക്കാനോ മറ്റേതു നിയമത്തെയും പോലെ മാത്രമേ കഴിയൂ — പരസ്യമായി, രേഖയിൽ, ഉത്തരം പറയേണ്ട വിധത്തിൽ.
ഈ ക്രമം ഒരു വൈകിക്കൽ തന്ത്രമല്ല. രാജ്യത്തെ യൂണിറ്റുകളായി വിഭജിക്കുന്നതുതന്നെ വർഷങ്ങൾ നീളുന്ന ജോലിയാണ് — ജനസംഖ്യാപരമായ മോഡലിങ്, നിലവിലുള്ള വാർഡുകളും പഞ്ചായത്തുകളുമായി ഒത്തുനോക്കി അതിർത്തി നിർണയിക്കൽ, ഓരോ സംസ്ഥാനവുമായുള്ള ധാരണ. അതു തീർപ്പാകും മുമ്പ് നിയമനിർമാണം നടത്തുന്നതു തെറ്റായ രൂപകൽപ്പനയെ ഉറപ്പിക്കും.
യൂണിറ്റ് ചെയ്യുന്നത്
- സാമൂഹിക നിധി കൈവശം വയ്ക്കുകയും പൊതുജനസമക്ഷം ചെലവിടുകയും ചെയ്യുന്നു
- സഹായ കേന്ദ്രം നടത്തുകയും സാമൂഹിക പ്രവർത്തകരെ ജോലിക്കെടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നു
- ജോലി വിനിമയം, പഠന ഉദ്യാനം, പരിചരണ ശൃംഖല എന്നിവ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നു
- ചെറിയ പ്രാദേശിക നിർമാണങ്ങൾ നിർദേശിക്കുകയും മേൽനോട്ടം വഹിക്കുകയും പരിപാലിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു
- തന്റെ ശേഷിക്കപ്പുറമുള്ളതെല്ലാം, എല്ലാവരും കാണുംവിധം, മേൽതലത്തിലേക്കു കൈമാറുന്നു
സർക്കാർ മാത്രം ചെയ്യുന്നത്
- നിയന്ത്രിതമായ എല്ലാ അംഗീകാരങ്ങളും — ടെൻഡറുകൾ, അനുമതികൾ, ഭൂമി, കെട്ടിടനിർമാണം
- എല്ലാ പോലീസിങ്ങും നിയമനിർവഹണവും പ്രോസിക്യൂഷനും
- വേതന നിർണയം, തൊഴിൽ നിയന്ത്രണം, പരിശോധന
- സാങ്കേതിക മാനദണ്ഡങ്ങൾ, എൻജിനീയറിങ് അംഗീകാരം, സുരക്ഷ
- നിയമാനുസൃത ഓഡിറ്റ്, മേൽനോട്ടം, പരാജയപ്പെടുന്ന യൂണിറ്റിന്റെ സസ്പെൻഷൻ
സംസ്ഥാനം വിജ്ഞാപനം ചെയ്യുന്ന ഒരു മാതൃകാ ബൈലോ. പദവിയനുസരിച്ചുള്ള നിരീക്ഷകനായി ഒരു ജില്ലാ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ. നിധിയുടെ സംസ്ഥാന ഓഡിറ്റ്. ഒരു യൂണിറ്റ് പരാജയപ്പെടുമ്പോൾ അതിനെ സസ്പെൻഡ് ചെയ്ത് ഒരു അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്ററെ നിയമിക്കാനുള്ള അധികാരം. യൂണിറ്റ് നഗരസഭയ്ക്കും പഞ്ചായത്തിനും അനുബന്ധമാണ് — അവയെ ഒരിക്കലും മറികടക്കുന്നില്ല; 73-ഉം 74-ഉം ഭരണഘടനാ ഭേദഗതികളിലൂടെ രൂപീകരിച്ച സ്ഥാപനങ്ങൾതന്നെയാണ് ഭരണഘടനാപരമായ തദ്ദേശഭരണകൂടം.
മേൽനോട്ടം ഉടമസ്ഥതയല്ല. ഒരു സർക്കാരിന് ഒരു യൂണിറ്റിനെ പരിശോധിക്കാം, ഓഡിറ്റ് ചെയ്യാം, സസ്പെൻഡ് ചെയ്യാം, അതിന്റെ ഭരണം മാറ്റാം. സംവിധാനം നിർത്തലാക്കാനോ താമസക്കാർ നൽകിയ ഫണ്ട് പിടിച്ചെടുക്കാനോ നറുക്കെടുപ്പിലൂടെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്ന ജൂറിയിൽ ആര് ഇരിക്കണമെന്നു തീരുമാനിക്കാനോ അതിനു കഴിയില്ല.
താമസക്കാർ വോട്ടെടുപ്പിലൂടെ സജീവമായി പുതുക്കിയില്ലെങ്കിൽ ഓരോ യൂണിറ്റിന്റെയും ചാർട്ടർ അഞ്ചു വർഷത്തിനുശേഷം കാലഹരണപ്പെടും. പുതുക്കിയില്ലെങ്കിൽ യൂണിറ്റ് പിരിച്ചുവിടപ്പെടുകയും അതിന്റെ ആസ്തികൾ തദ്ദേശസ്ഥാപനത്തിനു കൈമാറുകയും ചെയ്യും. സ്വന്തം നിലനിൽപ്പ് വീണ്ടും നേടിയെടുക്കേണ്ട ഒരു ഘടന, അതു സ്വാഭാവികമായി കരുതുന്ന ഒന്നിൽനിന്നു വ്യത്യസ്തമായി പെരുമാറും.
ഇതു സ്ഥിരപ്പെടുത്തലുമായി വൈരുധ്യത്തിലല്ല; അതിന്റെ ലക്ഷ്യംതന്നെ ഇതാണ്. ഒരു യൂണിറ്റിൽ ജീവിക്കുന്നവർക്ക് അത് അടയ്ക്കാം. ഒരു സർക്കാരിന് എല്ലാം അടയ്ക്കാനാവില്ല.