ರಾಜಕೀಯ ಸುಧಾರಣೆಗಳು

‘ಹೆಚ್ಚು ಮತ ಪಡೆದವರೇ ಗೆಲ್ಲುವ’ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿ, ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನಲ್ಲ

‘ಹೆಚ್ಚು ಮತ ಪಡೆದವರೇ ಗೆಲ್ಲುವ’ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯೊಬ್ಬರು ಮೂರನೇ ಒಂದು ಭಾಗದಷ್ಟು ಮತಗಳಿಂದ ಸ್ಥಾನ ಗೆಲ್ಲಬಹುದು, ಮತ್ತು ಪಕ್ಷವೊಂದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತಗಳ ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಪಾಲಿನಿಂದ ಬಹುಮತದ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲಬಹುದು — ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಬಣ್ಣದ ಪಕ್ಷಗಳು ಹಾಗೆ ಗೆದ್ದಿವೆ. ಮೂರನೇ ಒಂದು ಭಾಗ ಮತಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಅಗ್ಗದ ದಾರಿ ಜಾತಿ ಅಥವಾ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತಬ್ಯಾಂಕು. ವ್ಯವಸ್ಥೆ ವಿಭಜನೆಗೆ ಪ್ರತಿಫಲ ನೀಡುತ್ತದೆ, ನಂತರ ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು ಜನಾದೇಶ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತದೆ.

ಮೂರು-ಪಕ್ಷಗಳ ಕ್ಷೇತ್ರ

ನೆರೆಯ ಮೂರು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಒಂದಾಗಿ ಸೇರಿಸಿ, ಒಬ್ಬರ ಬದಲು ಮೂವರು ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಚುನಾಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮತಗಳ ಪಾಲು ಪಡೆದ ಮೂರು ಪಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ, ಹದಿನೈದು ಶೇಕಡಾ ಮಿತಿಯನ್ನು ದಾಟಿದರೆ, ಒಂದು ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗೆಲ್ಲುತ್ತದೆ; ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಮತಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದ ಪಕ್ಷ ಎರಡು ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ಮೂರಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಪಕ್ಷಗಳು ಮಿತಿಯನ್ನು ದಾಟಿದರೆ, ಉಳಿದ ಸ್ಥಾನ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಸದನದ ಗಾತ್ರ ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗುವುದು ಇಷ್ಟೇ: ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮತದಾರರನ್ನು ಅವರು ನಿಜವಾಗಿ ಮತ ಹಾಕಿದವರೇ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಭಾರತ ಇದನ್ನು ಹಿಂದೆಯೂ ಮಾಡಿದೆ. 1952 ಮತ್ತು 1957 ರ ಮೊದಲ ಎರಡು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಚುನಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸದಸ್ಯರಿರುವ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿತ್ತು; 1961 ರಲ್ಲಿ ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಾಯ್ದೆಯೊಂದು ಅವುಗಳನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು. ಅವುಗಳನ್ನು ಹೊಸ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮರಳಿ ತರಲು ಹೊಸ ಸಂವಿಧಾನವಲ್ಲ, ಒಂದು ಕಾಯ್ದೆ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಕ್ಷೇತ್ರ ಪುನರ್ವಿಂಗಡಣೆ ಬೇಕು — ಅದು 2026 ರ ನಂತರದ ಮೊದಲ ಜನಗಣತಿಯ ಬಳಿಕ ಹೇಗಿದ್ದರೂ ಬಾಕಿ ಇದೆ.

ಒಟ್ಟಾಗಿ ಆಡಳಿತ

ಮೂವರು ಸದಸ್ಯರು ಕ್ಷೇತ್ರ ಪರಿಷತ್ತನ್ನು ರಚಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಕ್ಷೇತ್ರದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ನಿಧಿಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಮೂರರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಮತಗಳಿಂದ ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ; ಹೀಗಾಗಿ ಒಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರು ತಡೆಯೊಡ್ಡದೆ ಭಿನ್ನಮತ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಬಹುದು, ಮತ್ತು ಚುನಾವಣೆಗಳ ನಡುವೆ ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಪಕ್ಷ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಒಡೆಯನಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನಿರ್ಧಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಭಿನ್ನಮತವನ್ನೂ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ವಿನ್ಯಾಸ ಅದರ ಸ್ಪಷ್ಟ ವೈಫಲ್ಯದಿಂದಲೇ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದೇ ಬಜೆಟ್ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂವರು ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿಗಳು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಬಹುದು, ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗೂ ಗಡುವು ಇದೆ: ಮೂವತ್ತು ದಿನಗಳೊಳಗೆ ಪರಿಷತ್ತು ನಿರ್ಧರಿಸದಿದ್ದರೆ, ನಾಗರಿಕ ಪರಿಷತ್ತಿನ ಶಿಫಾರಸೇ ಅಂತಿಮ. ನಿಷ್ಕ್ರಿಯತೆಗೆ ಬೆಲೆಯಿದೆ, ಮತ್ತು ಆ ಬೆಲೆ ಚರಂಡಿಯ ಮೇಲಲ್ಲ, ಪಕ್ಷಗಳ ಮೇಲೆ ಬೀಳುತ್ತದೆ.

ನಗರಸಭೆಯನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಕೈಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿ

73ನೇ ಮತ್ತು 74ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳಿಗೂ ಹಿಂದೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವಯಮಾಡಳಿತದ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದ್ದವು. ಹೆಚ್ಚಿನ ರಾಜ್ಯಗಳು ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕಾಗದದ ಮೇಲೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಿ, ನಿಧಿ ಮತ್ತು ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ತಮ್ಮ ಬಳಿಯೇ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡವು. ನಗರಸಭೆ ಜನರು ನಡೆಸುವ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗದೆ, ಅವರು ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಕಚೇರಿಯಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯಿತು.

ಹನ್ನೆರಡನೇ ಅನುಸೂಚಿ ಈಗಾಗಲೇ ನಗರಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಹದಿನೆಂಟು ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿಮಾಡಿದೆ; ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ನಗರ ಯೋಜನೆ, ರಸ್ತೆಗಳು, ನೀರು ಪೂರೈಕೆ, ನೈರ್ಮಲ್ಯ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ, ಕೊಳಗೇರಿ ಸುಧಾರಣೆ, ಉದ್ಯಾನಗಳು ಮತ್ತು ಬೀದಿದೀಪಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ರಾಜ್ಯವೂ ಅವುಗಳನ್ನು ಹಣ ಮತ್ತು ಜನರೊಂದಿಗೆ, ಪ್ರಕಟಿತ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವರ್ಗಾಯಿಸಬೇಕು — ಮತ್ತು ನಿವಾಸಿಗಳು ತಮ್ಮದೇ ನೆರೆಹೊರೆಗಾಗಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವ ಕಾರ್ಯಾಂಗವಾಗಿ ಸೇತು ಘಟಕ ಮಾರ್ಪಡುತ್ತದೆ.

ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಮಾರ್ಗ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದೆ. ಮೂರು ಲಕ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನಗರದಲ್ಲೂ ವಾರ್ಡ್ ಸಮಿತಿಗಳು ಕಡ್ಡಾಯ, ಮತ್ತು ಕೆಲವು ರಾಜ್ಯಗಳು ಅವುಗಳ ಕೆಳಗೆ ಪ್ರದೇಶ ಸಭೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿವೆ. ಸೇತು ಘಟಕ ಆ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಚುನಾಯಿತ ಸಂಸ್ಥೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಶಾಸನಬದ್ಧ ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅನುಮೋದನೆಯನ್ನೂ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಘಟಕ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ನಿವಾಸಿಗಳು ಅದು ನಡೆಯುವುದನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾರೆ.

ದೇಶವನ್ನು ಚಿಕ್ಕ ಆರ್ಥಿಕ ಘಟಕಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸುವುದು ಎಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಇದೇ: ಹೊಸ ಗಡಿಗಳಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಸುಮಾರು ಐವತ್ತು ಸಾವಿರ ನೆರೆಹೊರೆಗಳು; ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಬಳಿಯೂ ಒಂದು ಬಜೆಟ್, ಒಂದು ಸಹಾಯ ಕೇಂದ್ರ, ಒಂದು ಕೆಲಸ ವಿನಿಮಯ ವೇದಿಕೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಹೊಣೆ — ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಬಡ ನಿವಾಸಿಯನ್ನು ಪ್ರಕರಣದ ಕಡತವಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ವಂತಿಗೆದಾರರಾಗಿ ಎಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸೇತು ಘಟಕ ನೋಡಿ.

ಸನಾತನ ಮೌಲ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಧರ್ಮನಿರಪೇಕ್ಷ ರಾಷ್ಟ್ರ

ಧರ್ಮ ಜನರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದು, ಪಕ್ಷಗಳಿಗಲ್ಲ. ಈ ಮಾದರಿ ಧರ್ಮವನ್ನು ರಾಜಕೀಯ ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತದಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬೇರ್ಪಡಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಯಾರನ್ನೂ ಅದರ ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಕೇಳದೆ, ಸನಾತನ ಧರ್ಮದ ತಿರುಳಿನಲ್ಲಿರುವ ಕರುಣೆಯಿಂದ ತನ್ನ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನೀತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ.

ಇಲ್ಲಿ ಸನಾತನ ಮೌಲ್ಯಗಳು ಎಂದರೆ ನಡತೆ, ಮತಸಿದ್ಧಾಂತವಲ್ಲ: ಕರುಣೆ, ಹಕ್ಕಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ಕರ್ತವ್ಯ, ಸತ್ಯನಿಷ್ಠೆ, ಸೇವೆ, ಮತ್ತು ಆಳಲ್ಪಡುವವರಿಗೆ ಉತ್ತರದಾಯಿಯಾದ ಆಳುವವನು. ಯಾರನ್ನೂ ತಮ್ಮ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲು, ದೇವಾಲಯ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಅಥವಾ ಪ್ರಸಾದ ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ಕೇಳುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮದೇ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸಲು ಮತ್ತು ಅದರಂತೆ ಬದುಕಲು ಸ್ವತಂತ್ರರು, ಮತ್ತು ಪ್ರಭುತ್ವ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದಕ್ಕೂ ಒಲವು ತೋರುವುದಿಲ್ಲ.

ಧರ್ಮವನ್ನು ರಾಜಕೀಯದಿಂದ ಹೊರತೆಗೆಯುವುದು

• ಈಗಾಗಲೇ ಇರುವ ಕಾನೂನನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿ. ಧರ್ಮ, ಜಾತಿ ಅಥವಾ ಸಮುದಾಯದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮತ ಯಾಚಿಸುವುದು ಈಗಾಗಲೇ ಭ್ರಷ್ಟ ಆಚರಣೆ; ಮತ್ತು ಇದು ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ಧರ್ಮದಂತೆಯೇ ಮತದಾರರ ಧರ್ಮಕ್ಕೂ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು 2017 ರಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಹೇಳಿತು. ಇಂದು ಅದನ್ನು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ, ಚುನಾವಣಾ ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಮಾದರಿ ಪ್ರಚಾರದ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗಕ್ಕೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.
• ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ. ಯಾವುದೇ ಸಚಿವರು ಅಥವಾ ಶಾಸಕರು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಹುದ್ದೆ ಹೊಂದುವುದಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಯಾವುದೇ ಪದಾಧಿಕಾರಿ ಪಕ್ಷದ ಹುದ್ದೆ ಹೊಂದುವುದಿಲ್ಲ.
• ಸಮಾನ ಅಂತರ. ಎಲ್ಲಾ ಧರ್ಮಗಳ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೂ ಒಂದೇ ಕಾನೂನು, ಸಮಾನವಾಗಿ ಅನ್ವಯಿಸಿದ್ದು; ಹೀಗಾಗಿ ಒಂದು ಧರ್ಮದ ಪೂಜಾಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ನಡೆಸಿ ಇನ್ನೊಂದರದ್ದನ್ನು ನಡೆಸದಿರುವ ಸ್ಥಿತಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ಧರ್ಮದ ಪೂಜೆ ಅಥವಾ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಣ ಪಾವತಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
• ಮಿತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂವಾದ. ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಿವಾದಿತ ವಿಷಯವನ್ನೂ, ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿದ ಮಿತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳನ್ನು ಅಂತಿಮ ಮಾತಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಸಂವಾದಕ್ಕೆ ತರಲಾಗುತ್ತದೆ — ಎಂದಿಗೂ ಬೀದಿಗಲ್ಲ.

ಮೂರು ವರ್ಷಗಳು, ಮತ್ತು ತನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ಕಟ್ಟಿಹಾಕಿಕೊಳ್ಳುವ ಧೈರ್ಯ

ಸರ್ಕಾರದ ಮೊದಲ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗದ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ವಿರಳವಾಗಿ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತವೆ; ಅದರ ನಂತರ, ಮುಂದಿನ ಚುನಾವಣೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನಿರ್ಧಾರವನ್ನೂ ಆಳುತ್ತದೆ. ಮೂರು ವರ್ಷಗಳು ಇದನ್ನು ಮುಗಿಸುವ ಸಮಯವಲ್ಲ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸುಧಾರಣೆಯನ್ನೂ ಕಾನೂನಾಗಿಸಿ, ಅದು ಎಲ್ಲೋ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣುವಂತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವಂತೆ ಮಾಡಿ, ಅದನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಗದಷ್ಟು ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿಸುವ ಸಮಯ.

ಅದಕ್ಕೆ ನಿರ್ಣಾಯಕ ನಾಯಕತ್ವ ಬೇಕು: ಜನಪ್ರಿಯವಲ್ಲದ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಿದ್ಧವಿರುವ, ಮತ್ತು ಸುಧಾರಣೆ ಯಾರ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬೆದರಿಕೆಯಾಗಿದೆಯೋ ಅವರು ಅದನ್ನು ಒತ್ತೆಯಾಳಾಗಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಬಿಡದ ಸರ್ಕಾರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ. ಆದರೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಬಲ ಸುಧಾರಕರು ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವೂ ಕಟ್ಟಿಹಾಕಿಕೊಳ್ಳುವವರು — ತಮ್ಮ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಹಿಡಿತಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು, ಮತ್ತು ತಾವೇ ವಿರೋಧಿಸುವ ಸರ್ಕಾರದಿಂದಲೂ ನಾಗರಿಕರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಸುರಕ್ಷಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುವವರು. ಈ ಪುಟದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನೂ ಆ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತೀರ್ಣವಾಗುವಂತೆ ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ.